Tıkış tıkış zor bir kış


Bu haftasonu hava açarsa, Güneşin heyecanla bekleyen annesini özel bir olaya tanıklık etmeye götürecek. Ben de katılacaktım onlara ama olamadı işte. Oysa aylardır bir yandan ben diğer yandan annesi Güneşin’e aynı soruyu sorup durduk: ‘Hangi aydı, ne zaman toplanıyorlardı, nerede olacaklardı?’ Çanakkale’ye gidemedim…

Ekim sonu-kasım başı uğurböceklerinin kışı geçirmek üzere biraraya geldikleri bir zaman. Yüzlercesi, bazen binlercesi birarada! Ne olağanüstü bir an olsa gerek! Böyle bir olaya henüz tanık olmadım. Umarım hava açar ve Güneşin annesini uğurböceklerinin toplanma mekanına götürebilir.

Bu kıpkırmızı canlılara dair ilk anım sarı papatyalarla dolu ve zeytin ağaçlarıyla kaplı Habib-i Naccar Dağında gördüğümüz uğurböceklerine ait. Bahar gelir gelmez -ki bizim oralara bir hayli erken gelir- bana o zamanlar upuzun bir yokuşmuş gibi gelen yoldan hızlıca dağa çıkardık. Meğer birkaç adımda biten bir yokuşmuş. Büyüyünce anladım. Neyse, uğurböceği bulunca elimize alır bağıra çağıra şarkımızı söylerdik: ‘Uç uç böceğim, annen sana terlik pabuç alacak..’ Uğurböceği uçtuktan sonra avucunuzu koklamayı denemeyin. Bırakın bu güzelim böcekle ilgili anınız güzel kalsın :)

Uğurböceklerinin hepsi kışa erişkin olarak giriyor ve kışı bir tür ‘uyuma’ halinde geçiriyorlar. Bütün türler yüzlerce ya da binlerce bireylik topluluklar oluşturmuyor. Bazıları onar yirmişer gruplar halinde, bazıları ise grup oluşturmadan kışı kendi başlarına mütevazi bir şekilde geçiriyor. Her bir türün kışlamak için tercih ettiği özel bir yaşam alanı var. Bazıları toprağa yakın olup çalıların dibindeki taşların diplerini ve/ya kuytulukları, bazıları ise çiçek gövdelerini, yaprak diplerini, ağaç yarıklarını, orman tabanını tercih ediyor. Bizlerin evlerine konuk olanlar da var. Gerçi İstanbul’un ortasında nerde bende o şans? Oysa uğurböceği çeken, daha doğrusu uğurböceğinin avı olan bitki bitlerini çeken çiçekler bile yetiştirdim küçücük balkonuma gelsinler diye…

Okuduğum kitapçık İngiltere menşeli olsa bile yine de paylaşayım, belki keşif yapmamıza aracı olur. Kitapçıkta, 2 benekli uğurböceklerinin binlerce bireylik gruplar oluşturduğu yazıyor. 22 benekliler de hatırı sayılır bir sayıda olurlarmış. Kalabalık grupların arasında 11,14, vb. benekli olanları, beneksizleri, turuncuları, sarıları, siyah-üzeri-kırmızı beneklileri de görebilirmişiz. İngiltere için rekor, 10.000 bireylik 16 benekli uğurböceği grubu. Nasıl saymışlar acaba? Tamam ben de kuşlar için nüfus sayımı (kış ortası sukuşu sayımı – KOSK) yaptım ama kuşlar görece kolay sayılır. Pirinç saymayı denediniz mi? ( KOSK egzersizi olarak bunu da yaptım!)

Uğurböcekleri tam da bu zamanda, kış öncesi önce harıl harıl yemek yiyor sonra da kışlayacakları yeri seçiyor. Bu güzelim böcekler için kışı geçirmek hiç de kolay değil. Kış sert olursa türüne göre %50 – 90 arası kayıp veriyorlar. Kışı sağ salim geçirseler bile ilkbaharda yağ rezervlerini %50-75 eksiltmiş olarak uyanıyorlar.  Üstelik uyandıklarında yaşam alanlarını bulup bulamayacakları bile artık şüpheli bu memlekette! Sana saygım daha da arttı sevgili uğurböceği! Bu kış sert geçecek diyorlar. İyi saklan olur mu?

Kaynak olarak Michael Majerus ve Peter Kearns’ın, Richmond Publishing tarafından basılan Ladybirds adlı minik kitapçığını öneririm.

Fotoğraf: Jenn Conspiracy

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s